Του Παύλου Παυλάκη (1930-2022)

Απεβίωσε την Παρασκευή 6 Μαΐου 2022 ο Παύλος Παυλάκης, διακεκριμένος αγωνιστής της ΕΟΚΑ (τομεάρχης Βαρωσιών και Αμμοχώστου), συνιδρυτής του ΕΔΜΑ και βουλευτής Αμμοχώστου (με το «Πατριωτικό Μέτωπο») από την ίδρυση της Κυπριακής Δημοκρατίας μέχρι το 1970. Ήταν ένας από τους – ελάχιστους πια -εναπομείναντες εν ζωή κορυφαίους αγωνιστές – τομεάρχες της ΕΟΚΑ. Γεννήθηκε στα Άρδανα, […]

Ένας χρόνος χωρίς τον Μιχάλη Πασιαρδή

Συμπληρώνεται αύριο, Πρωτομαγιά, ένας χρόνος από τον θάνατο του ποιητή Μιχάλη Πασιαρδή (1941-2021). Για τον Πασιαρδή κυκλοφόρησε πρόσφατα από τις εκδόσεις “Αιγαίον” το βιβλιαράκι “Εις μνήμην Μιχάλη Πασιαρδή”. Γράφουν οι Κώστας Βασιλείου (το ποίημα “Σάββατο”), Λάζαρος Μαύρος (“Τα χελιδόνια στου Πασιαρδή την κηδεία”), Αλέκος Μιχαηλίδης (“Εις μνήμην: Μέσα στο λλίον το πολλύν”), Νίκος Ορφανίδης (“Ο […]

Πασχαλινές ευχές του 1922

Οι φετινές πασχαλινές μου ευχές συνδέονται με την επέτειο των εκατό χρόνων από τη Μικρασιατική καταστροφή. Το Πάσχα του 1922, στις 3 Απριλίου, ήταν για την ελληνική πολιτεία το τελευταίο που γιορτάστηκε με το ιουλιανό ημερολόγιο. Από το πρωτοσέλιδο εκείνης της ημέρας (3 Απριλίου 1922) στη μεγάλη αθηναϊκή (φιλοκυβερνητική, φιλοκωνσταντινική και αντιβενιζελική) εφημερίδα “Εμπρός” αποσπώ […]

Ένας κυπριακός ύμνος του 1840 στον Άγιο Λάζαρο

Στην υπό έκδοση (σε λίγες μέρες) Επετηρίδα του Κέντρου Μελετών Μονής Κύκκου δημοσιεύεται (σσ. 339-350) το άρθρο μου «Ύμνος ψαλλόμενος κατά την εορτήν του Αγίου και Δικαίου τετραημέρου Λαζάρου: Μια αθησαύριστη, στην κυπριακή βιβλιογραφία, έκδοση του Νικόλαου Ιερωνυμίδη (1840)». Για τον Νικ. Ιερωνυμίδη γνωρίζουμε ότι γεννήθηκε στα Λεύκαρα, το 1817, και ότι χρημάτισε δάσκαλος στη […]

Πρόσκληση στην εκδήλωση για τη δωρεά του ζεύγους Γεώργιου και Μαρκησίας Λαγανά

Για τη δωρεά Λαγανά στη Βιβλιοθήκη του Πανεπιστημίου Κύπρου έχω γράψει ξανά στο Περί Ιστορίας, στο https://papapolyviou.com/2021/10/15/mia-dorea-anektimitis-axias-i-sillogi-tou-georgiou-kai-markisias-lagana-sti-vivliothiki-tou-panepistimiou-kiprou/ Την Πέμπτη, 14 Απριλίου 2022, στις 7.00 το απόγευμα, στην Αίθουσα Τελετών του Πανεπιστημίου Κύπρου, στην Αγλαντζιά (Αίθουσα Β 108 Κτιρίου Λεβέντη) θα γίνει εκδήλωση προς τιμήν του ζεύγους Λαγανά για τη δωρεά τους. Την εκδήλωση οργανώνει η […]

Το “μικρό καράβι” του Ηλία

Έχασε σήμερα, 3 Απριλίου 2022, την τελευταία μάχη με την επάρατη νόσο ο Ηλίας Κουσκουβέλης, στα 61 του χρόνια, καθηγητής Διεθνών Σχέσεων και πρώην πρύτανης του Πανεπιστημίου Μακεδονίας. Με έγνοια και αγάπη για την Κύπρο από τα νεανικά του χρόνια, διατήρησε αμείωτο το επιστημονικό του ενδιαφέρον και στη συνολική του ακαδημαϊκή διαδρομή, έφερνε για χρόνια […]

Οι απελάσεις των Ελλαδιτών καθηγητών από την Κύπρο στα χρόνια του Αγώνα της ΕΟΚΑ

Στο πρόσφατο άρθρο μου «Καθηγητές από την Ελλάδα και τον υπόδουλο Ελληνισμό στην Κύπρο, 1893-1960: απόπειρα πρώτης συνολικής παρουσίασης», στο Πανελλήνια Ένωση Φιλολόγων – Σύνδεσμος Ελλήνων Κυπρίων Φιλολόγων (επιμ. Αντώνης Ν. Μαστραπάς – Μανώλης Μ. Στεργιούλης), Κύπρος Ιστορία και Πολιτισμός, Αθήνα: Κοράλλι, 2022, τόμ. Α΄, σσ. 228-244, παρουσίασα ένα λησμονημένο κεφάλαιο της αυταρχικής αποικιακής καταστολής […]

Ένα βιβλίο για τον Τάσο Μάρκου

Κυκλοφόρησε πρόσφατα από την Υπηρεσία Ανάπτυξης Προγραμμάτων του Υπουργείου Παιδείας, Πολιτισμού, Αθλητισμού και Νεολαίας, με την επιμέλεια της Πολύμνιας Χατζηνεοφύτου και των Κλαίρης Κυριάκου, Έλενας Γεωργίου και Άντριας Κούμα-Αθανασίου, η έκδοση «Ο ήρωας Τάσος Μάρκου» (Λευκωσία 2021). Πρόκειται για ένα βιβλίο 180 περίπου σελίδων, με σπάνιο φωτογραφικό  υλικό – προσφορά της οικογένειας του Τάσου Μάρκου. […]

Νεότερα στοιχεία για τον Κύπριο αγωνιστή του 1821 Χαράλαμπο Μάλη

Ο Χαράλαμπος Μάλης υπήρξε ο πιο διακεκριμένος Κύπριος αγωνιστής της Ελληνικής Επανάστασης. Σημαντικά στοιχεία για τον Μάλη έρχονται στο φως στο υπό έκδοση βιβλίο μου «Πτυχές και διαθλάσεις του κυπριακού 1821: Πρόσωπα, σχέδια και σκιές» (εκδόσεις «Ρίζες», Λευκωσία 2022). Ο Μάλης (γενν. 1782) μυήθηκε στη Φιλική Εταιρεία στην Κωνσταντινούπολη, όπου εργαζόταν ως δάσκαλος. Τον κατήχησε […]

Μια «άτεχνη απαγγελία» του μαθητή Γρηγόρη Αυξεντίου (Αμμόχωστος, Μάρτιος 1948)

Ένα από τα περιστατικά που σημάδεψαν τη μαθητική ζωή του Γρηγόρη Αυξεντίου στο Ελληνικό Γυμνάσιο Αμμοχώστου ήταν όταν ως τελειόφοιτος ανέλαβε τον ρόλο του σφαγιασθέντος αρχιεπισκόπου Κυπριανού στη θεατρική παράσταση της «9ης Ιουλίου 1821 εν Κύπρω» του Βασίλη Μιχαηλίδη, στις 27 Μαρτίου 1948, που άφησε εποχή στην Αμμόχωστο, σε δραματοποίηση του φιλόλογου Κυριάκου Χατζηιωάννου και […]