Όπως είναι γνωστό, φέτος συμπληρώνονται 100 χρόνια από την ίδρυση στη Λεμεσό του Κομμουνιστικού Κόμματος Κύπρου (ΚΚΚ), που σηματοδοτήθηκε από το πρώτο συνέδριό του, που έγινε στις 14-15 Αυγούστου 1926, σε ένα μικρό σπίτι στην οδό Βασιλείου Μακεδόνος, στο κέντρο της Λεμεσού. Με την ευκαιρία της επετείου οργανώνεται ένα ενδιαφέρον συνέδριο την Τρίτη, 16 Ιουνίου 2026 και την Τετάρτη, 17, στο Αμφιθέατρο UNESCO, στο Πανεπιστήμιο Λευκωσίας, με τίτλο 100 χρόνια από την ίδρυση του Κομμουνιστικού Κόμματος Κύπρου, 1926 – 2026. Γένεση, συνέχειες και κληρονομιά.

Το συνέδριο συνδιοργανώνουν η Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Λευκωσίας, το Γραφείο Έρευνας Πολιτειακών Μελετών της Κυπριακής Ακαδημίας Επιστημών, Γραμμάτων και Τεχνών, το Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας του Πανεπιστημίου Κύπρου, το Ίδρυμα Κοινοβουλευτισμού και Συμμετοχικής Δημοκρατίας της Βουλής των Αντιπροσώπων, το Τμήμα Ιστορίας Πολιτικής και Διεθνών Σπουδών του Πανεπιστημίου Νεάπολις, το Ινστιτούτο Ερευνών Προμηθέας και το περιοδικό The Cyprus Review.

Το πρόγραμμα του συνεδρίου:

Τρίτη, 16 Ιουνίου 2026

17.00-17.20, Χαιρετισμοί

Συντονίστρια Χριστίνα Ιωάννου, Αν. Κοσμήτορας Νομικής Σχολής, Πανεπιστήμιο Λευκωσίας

• Αχιλλεύς Κ. Αιμιλιανίδης, Πρόεδρος Κυπριακής Ακαδημίας Επιστημών, Γραμμάτων και Τεχνών, Κοσμήτορας Νομικής Σχολής, Πανεπιστήμιο Λευκωσίας
• Στέφανος Στεφάνου, Γενικός Γραμματέας ΑΚΕΛ

17.20 -18.45, 1η Συνεδρία, ΚΚΚ: Στρατηγικές, οργανωτικές μεταβολές και πολιτική δράση. Συντονιστής Μενέλαος Μενελάου, Πρόεδρος ΔΣ ΙΝΕ Προμηθέας

• Η στάση των Κυπρίων κομμουνιστών απέναντι στον Β΄ Παγκόσμιο πόλεμο, 1939-1941: Μια πρώτη απόπειρα καταγραφής


Πέτρος Παπαπολυβίου, Αναπληρωτής Καθηγητής, Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας, Πανεπιστήμιο Κύπρου

• Το Κομμουνιστικό Κόμμα Κύπρου και ο στόχος της Ανεξαρτησίας 1925-1931

Γιαννάκης Κολοκασίδης, Επίτιμος Πρόεδρος ΙΝΕ Προμηθέας

• Η παρουσία του ΚΚΚ στις εκλογές και ο εκλογικός ανταγωνισμός με την εθνικιστική παράταξη


Γιάννος Κατσουρίδης, Αναπληρωτής Καθηγητής Συγκριτικής Πολιτικής, Πανεπιστήμιο Λευκωσίας

• Επιστροφή στο 5ο συνέδριο του Κομμουνιστικού Κόμματος Κύπρου. Ένα άνευ ουσίας συνέδριο;


Σπύρος Σακελλαρόπουλος, Καθηγητής, Τμήμα Κοινωνικής Πολιτικής, Πάντειο Πανεπιστήμιο

18.45-19.00 Διάλειμμα για καφέ

19.00-20.00 2η Συνεδρία, Η στάση του Κομμουνιστικού Κόμματος απέναντι στον εκκλησιαστικό θεσμό. Συντονιστής Διόνυσος Αλεξίου, Διευθυντής, Ίδρυμα Κοινοβουλευτισμού και Συμμετοχικής Δημοκρατίας της Βουλής των Αντιπροσώπων

• Εκκλησία και Αριστερά στην Κύπρο: Ανάμεσα στη μαρξιστική κριτική και την πολιτική τακτική του Κομμουνιστικού Κόμματος

Μαρία Γιαννακάκη, Υπ. Διδάκτωρ Πολιτικής Θεολογίας ΑΠΘ

• Η στάση του ΚΚΚ απέναντι στην Εκκλησία μέσα από την εφημερίδα «Νέος Άνθρωπος» στα πρώτα δύο χρόνια των εκδόσεών της (1925-1926)


Γιώργος Κουρουφέξης, ΜA, Νεότερη και Σύγχρονη Ιστορία, Πανεπιστήμιο Κύπρου

Τετάρτη, 17 Ιουνίου 2026

15.00-16.15 3η Συνεδρία, Ο Τύπος της κυπριακής Αριστεράς: Εκδοτικές πρακτικές, αναπαραστάσεις και ιδεολογικές χρήσεις. Συντονιστής Κυριάκος Ιακωβίδης, Λέκτορας, Πανεπιστήμιο Νεάπολις

• Η εφημερίδα «Νέος Άνθρωπος» (1925–1930): Υλική συγκρότηση και εκδοτικές πρακτικές ενός κομματικού εντύπου

Σοφία Θεοδοσίου, Φιλόλογος

• Πλαισιώνοντας την «άλλη» κοινότητα. Οι Τουρκοκύπριοι στον Τύπο της κυπριακής Αριστεράς από την ίδρυση του ΚΚΚ στην ανακήρυξη της Κυπριακής Δημοκρατίας

Μαρία Νικολάου, Διδάκτωρ Νεότερης και Σύγχρονης Ιστορίας, Πανεπιστήμιο Κύπρου

• Μεταξύ ηθικού πανικού και πολιτικής σκοπιμότητας: η σεξουαλικότητα στον Τύπο της κυπριακής Αριστεράς (1930-1960)

Σάββας Σκουφαρίδης,Υποψήφιος Διδάκτωρ Ιστορίας, Leiden University

16.15 -17.45 4η Συνεδρία, Κατασταλτικές πρακτικές απέναντι στο κομμουνιστικό κίνημα. Συντονιστής Αχιλλεύς Κ. Αιμιλιανίδης, Πρόεδρος Κυπριακής Ακαδημίας Επιστημών, Γραμμάτων και Τεχνών, Κοσμήτορας Νομικής Σχολής, Πανεπιστήμιο Λευκωσίας

• Το έργο της ανακριτικής επιτροπής για το αιματηρό επεισόδιο της 25ης Μαρτίου 1945 στο Λευκόνοικο και η διαχείριση του πορίσματος

Κυριάκος Ιακωβίδης, Λέκτορας, Πανεπιστήμιο Νεάπολις

• Η αντικομμουνιστική στάση του Κωνσταντίνου Σπυριδάκι στον απόηχο του ελληνικού Εμφυλίου πολέμου στην Κύπρο

Γιώργος Ιακώβου, υποψήφιος διδάκτωρ, Πανεπιστήμιο Νεάπολις

• H αντιμετώπιση του Κομμουνιστικού Κόμματος Κύπρου επί Αγγλοκρατίας και η σχέση του με τον Χριστόδουλο Γαλατόπουλο

Αναστασία Μούσκου, Διδάκτωρ Ιστορίας, Πανεπιστήμιο Νεάπολις

• Η Βρετανική Αυτοκρατορία εναντίον του Κομμουνιστικού Κόμματος Κύπρου: Νομική καταστολή μετά την Οκτωβριανή Εξέγερση του 1931

Ανδρέας Πιπερίδης, Διδάκτωρ Δημόσιου Διεθνούς Δικαίου, Πανεπιστήμιο Γλασκώβης

17.45 -18.15 Διάλειμμα για καφέ

18.15 -19.30 5η Συνεδρία, Ιδεολογία, πολιτική και κοινωνική δράση: όψεις του κυπριακού κομμουνιστικού κινήματος. Συντονιστής Σπύρος Σακελλαρόπουλος, Καθηγητής, Τμήμα Κοινωνικής Πολιτικής, Πάντειο Πανεπιστήμιο

• Δώρος Άλαστος: Ο ιδεολόγος της μεθορίου


Μαρίνος Κωνσταντίνου, Εκπαιδευτικός-Ερευνητής

• Η πολιτική και οι θέσεις του ΚΚΚ και στη συνέχεια του ΑΚΕΛ στο κυπριακό από την ίδρυση του ΚΚΚ μέχρι την ανακήρυξη της Κυπριακής ανεξαρτησία

Μενέλαος Μενελάου, Πρόεδρος ΔΣ ΙΝΕ Προμηθέας

• Από την κατάταξη στον αγώνα για αποστράτευση: Οι Κύπριοι κομμουνιστές την περίοδο 1939–1945

Μάριος Σιαμμάς, Διδάκτωρ Ιστορίας, King’s College London

19.30 -20.30 Συμπεράσματα συνεδρίου. Συντονιστής Πέτρος Παπαπολυβίου Συζητούν οι Γιάννος Κατσουρίδης, Αναπληρωτής Καθηγητής Συγκριτικής Πολιτικής, Πανεπιστήμιο Λευκωσίας και Σπύρος Σακελλαρόπουλος, Καθηγητής, Τμήμα Κοινωνικής Πολιτικής του Παντείου Πανεπιστημίου

Στη φωτογραφία το εξώφυλλο μιας σπάνιας έκδοσης (Κυπριακή Βιβλιοθήκη, Λευκωσία) από τις πρώτες εκδόσεις του ΚΚΚ,λίγους μήνες πριν από τα Οκτωβριανά του 1931. Η μετάφραση από τα ρωσσικά ανήκε στον Χαράλαμπο Βατυλιώτη (Βάτη)