28η Οκτωβρίου 1940 στην Κύπρο

Συμπληρώθηκαν σήμερα 75 χρόνια από τις 28 Οκτωβρίου 1940, μια σημαντική μέρα για την νεοελληνική ιστορία. Εξίσου σημαντική, όμως, στάθηκε και για την ιστορία της Κύπρου. Θυμίζω ότι η Κύπρος, ως αποικία της βρετανικής αυτοκρατορίας είχε μπει στον Β΄ Παγκόσμιο πόλεμο από τον Σεπτέμβριο του 1939, ένα χρόνο πριν, όμως για τους Έλληνες της Κύπρου ο πόλεμος ξεκίνησε ουσιαστικά και εδώ στις 28 Οκτωβρίου 1940.

Αμέσως παρακάτω δημοσιεύεται το ενθουσιώδες πρωτοσέλιδο του «Νέου Κυπριακού Φύλακος» της 29ης Οκτωβρίου 1940,  μιας από τις παραδοσιακές εφημερίδες του ενωτικού κινήματος, που είχε ιδρύσει ο Νικόλαος Καταλάνος, το 1906.

NKF29Oct1940

Στο επόμενο πρωτοσέλιδο, της ίδιας μέρας (29 Οκτωβρίου 1940), ο «Ανεξάρτητος», του Λύσανδρου Τσιμίλλη, εφημερίδα που πρωτοκυκλοφόρησε στη Λευκωσία τον Νοέμβριο του 1938 και απηχούσε τις απόψεις (ως «συνοδοιπόρος») της κυπριακής Αριστεράς και του ΑΚΕΛ, αργότερα, αναγγέλλει τον ελληνοϊταλικό πόλεμο πιο συγκρατημένα.

Anex29Oct1940

Από τις πολύ σημαντικές επιπτώσεις της 28ης Οκτωβρίου 1940 στην Κύπρο ήταν η ουσιαστική λαϊκή κατάργηση ορισμένων από τους σκληρότερους νόμους της δικτατορίας της «Παλμεροκρατίας», που είχε επιβληθεί ύστερα από την οκτωβριανή εξέγερση του 1931 και ειδικότερα την απαγόρευση κατοχής και ανάρτησης «ξένων σημαιών»: «Από της πρωίας της χθες (29 Οκτωβρίου 1940) οι οφθαλμοί μας ατενίζουν ελευθέρως την κυανόλευκον» γράφει ο «Νέος Κυπριακός Φύλαξ» της 30ης Οκτ. 1940, περιγράφοντας τις αυθόρμητες διαδηλώσεις με τις ελληνικές σημαίες (και λιγότερες αγγλικές και τουρκικές) στις κυριότερες κυπριακές πόλεις. Σε ανάλογο πνεύμα, στο ίδιο απόσπασμα, και η δήλωση του μητροπολίτη Πάφου Λεοντίου και τοποτηρητή του Αρχιεπισκοπικού θρόνου, στη Λεμεσό: «Επέρασεν το 9ετές σκότος. Τώρα δυνάμεθα να ατενίζωμεν την κυανόλευκον και να σας ομιλώ ελευθέρως.»

NKF30Oct1940

Τα επόμενα δύο αποσπάσματα είναι από την παγκύπρια σταυροφορία για συγκέντρωση χρημάτων και κοσμημάτων υπέρ της Ελλάδας, ευθύς αμέσως μετά την 28η Οκτωβρίου. Στο πρώτο («Νέος Κυπριακός Φύλαξ», 4 Νοεμβρίου 1940) καταγράφονται, ίσως με κάποια δημοσιογραφική υπερβολή, τα τελευταία λόγια μιας Κύπριας  χωρικής από το Βουνί της Λεμεσού, «για τον αγώνα της Ελλάδας μας»

NKF4Nov1940

Στο δεύτερο («Νέος Κυπριακός Φύλαξ» , 9 Νοεμβρίου 1940), η εφημερίδα με τον ευφυή τίτλο «Ο αγών απαιτεί να μείνουν γυμνά τα δάκτυλά μας», δημοσιεύει σε περίληψη την εγκύκλιο του μητροπολίτη Λεοντίου για τη δωρεά χρυσών κοσμημάτων υπέρ του ελληνικού αγώνα και περιγράφεται το «αργυρούν  δακτυλίδιον» που θα έπαιρναν σε αντικατάσταση όσοι και όσες πρόσφεραν τις βέρες τους . Ήταν ένα λεπτό δακτυλίδι από ευτελές μέταλλο, με το βασιλικό στέμμα και την επιγραφή «Εθνικός Αγών 1940».NKF9Nov1940

 

Σχολιάστε..

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s