Η επίσκεψη Μακαρίου στην Τουρκία, 1962

Τον Νοέμβριο του 1962, πριν από πενήντα χρόνια, πραγματοποιήθηκε η ιστορική επίσκεψη του προέδρου της νεοσύστατης Κυπριακής Δημοκρατίας Αρχιεπισκόπου Μακαρίου στην Τουρκία. Η επίσκεψη ακολουθούσε μια σειρά επίσημων ταξιδιών του Μακαρίου στο εξωτερικό, με αποκορύφωμα αυτό στις Ηνωμένες Πολιτείες και τη συνάντησή του με τον πρόεδρο Κέννεντυ, τον Ιούνιο του 1962. Ήταν μια περίοδος που είχαν κορυφωθεί τα προβλήματα στα ζητήματα της στελέχωσης του Κυπριακού Στρατού και του διαχωρισμού των Δήμων, που αναδείκνυαν τις κραυγαλέες αδυναμίες του Συντάγματος της Δημοκρατίας. Σε διεθνές επίπεδο, λίγες ημέρες πριν από την επίσκεψη Μακαρίου ο Ψυχρός πόλεμος είχε φτάσει στην κορύφωσή του και η απειλή πυρηνικού πολέμου εξαιρετικά κοντά, με την κρίση των πυραύλων στην Κούβα, τον Οκτώβριο του 1962.
Και οι δύο πλευρές ήλπιζαν ότι η επίσκεψη θα βοηθούσε στη βελτίωση των εσωτερικών προβλημάτων στην Κύπρο, όσο και των σχέσεων των δύο χωρών. Μάλιστα, ο Τούρκος πρόεδρος, στρατηγός Γκιουρσέλ, διέθεσε στον Μακάριο το προσωπικό του αεροπλάνο για να τον μεταφέρει στην Άγκυρα, ενώ τον υποδέχθηκε ο ίδιος στο αεροδρόμιο, στις 22 Νοεμβρίου 1962, μαζί με τον πρωθυπουργό Ισμέτ Ινονού και τον φιλοξένησε στην προεδρική κατοικία. Από την πλευρά του, ακολουθώντας το πρωτόκολλο, ο πρόεδρος Μακάριος κατέθεσε στεφάνι στο μαυσωλείο του Κεμάλ Ατατούρκ. Παρά τις προσδοκίες και τα χαμόγελα, η επίσκεψη δεν έφερε τα επιθυμητά αποτελέσματα. Αντίθετα, την άφιξη του Αρχιεπισκόπου αμαύρωσαν τα επεισόδια και οι αποδοκιμασίες ομάδων φοιτητών κατά τη διέλευση της πομπής των αυτοκινήτων από το Πανεπιστήμιο της Άγκυρας. Την κυπριακή αντιπροσωπεία υποδέχθηκαν πανώ που έγραφαν «Εφαρμόσατε τας συμφωνίας Ζυρίχης – Λονδίνου», ενώ ορισμένοι, πιο θερμόαιμοι, πλησίασαν το αυτοκίνητο που μετέφερε τους Μακάριο και Γκιουρσέλ και το κτύπησαν με τις γροθιές τους, χειρονομώντας και κραυγάζοντας απειλητικά συνθήματα. Όπως ήταν φυσικό, το πρόγραμμα της τετραήμερης επίσκεψης διαφοροποιήθηκε και οι δημόσιες εμφανίσεις του Κύπριου προέδρου περιορίστηκαν. Η τουρκική κυβέρνηση και όλες σχεδόν οι τουρκικές εφημερίδες αποδοκίμασαν τα επεισόδια, ενώ και η κυπριακή πλευρά, με επίσημη δήλωση του προεδρεύοντος Γλαύκου Κληρίδη υποβάθμισε «τα μικροεπεισόδια», τονίζοντας την καταδίκη τους από την τουρκική πλευρά. Στη Λευκωσία, μόνο η εφημερίδα «Μάχη», του Νίκου Σαμψών έδωσε δραματικό τόνο στα επεισόδια, με πηχυαίους τίτλους που έκαναν λόγο για «βαρβάρους εκδηλώσεις Τούρκων φοιτητών». Η ανταπόδοση της επίσκεψης Μακαρίου, αν και εξαγγέλθηκε, δεν θα γινόταν ποτέ.

Δημοσιεύθηκε στην εφημ. «Ο Φιλελεύθερος», στις 15 Δεκεμβρίου 2012.

Advertisements

Σχολιάστε..

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s