Με αφορμή τη συμπλήρωση 200 χρόνων από την Έξοδο του Μεσολογγίου (1826–2026), η Βιβλιοθήκη και η Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Κύπρου διοργανώνουν επετειακή εκδήλωση και έκθεση βιβλίων και ιστορικών τεκμηρίων, εστιάζοντας στη μνήμη και την ιστορική τεκμηρίωση της περιόδου. Η εκδήλωση τελεί υπό την αιγίδα της Πρεσβείας της Ελλάδος στην Κύπρο.
Η εκδήλωση, με τίτλο «Τὰ μάτια μου δὲν εἶδαν τόπον ἐνδοξότερον ἀπὸ τοῦτο τὸ ἁλωνάκι», θα ανοίξει με τους εισαγωγικούς χαιρετισμούς του Πρύτανη του Πανεπιστημίου Κύπρου, καθηγητή Τάσου Χριστοφίδη και του Πρέσβη της Ελλάδος στην Κύπρο Κωνσταντίνου Κόλλια. Θα ακολουθήσει η κεντρική ομιλία του ιατρού, φιλολόγου και συλλέκτη Γεώργιου Λαγανά, ο οποίος θα παρουσιάσει λιγότερο γνωστές πτυχές της πολιορκίας και της Εξόδου, αξιοποιώντας υλικό από την προσωπική του συλλογή. Τίτλος της διάλεξής του είναι: «Β΄ Πολιορκία Μεσολογγίου. Σελίδες δόξας και πολιτικής αναλγησίας».
Η εκδήλωση θα κλείσει με πεντάλεπτη παρέμβαση του Κοσμήτορα της Φιλοσοφικής Σχολής Πέτρου Παπαπολυβίου, με μια επιγραμματική αναφορά στη συμμετοχή Κυπρίων αγωνιστών στο Μεσολόγγι και στην απήχηση της πολιορκίας και της Εξόδου στην Κύπρο τα τελευταία 200 χρόνια. Ενδιάμεσα, θα απαγγείλει ποίημά του, εμπνευσμένο από τα σολωμικά ποιήματα, ο Σταύρος Ξ. Πέτρου.
Παράλληλα, θα εγκαινιαστεί και θα λειτουργήσει για ένα μήνα (μέχρι τις 21 Μαΐου 2026) έκθεση παλαιτύπων και σύγχρονων εκδόσεων από τη δωρεά της Βιβλιοθήκης Γεωργίου και Μαρκησίας Λαγανά στη Βιβλιοθήκη του Πανεπιστημίου Κύπρου. Μεταξύ των εκθεμάτων περιλαμβάνονται:
- Βιβλία τυπωμένα στο πολιορκημένο Μεσολόγγι και στο τυπογραφείο του Δημητρίου Μεσθενέως (1824–1825), με κορωνίδα την πρώτη ελληνική έκδοση του «Ύμνου εις την Ελευθερίαν» του Διονυσίου Σολωμού και το «Προσωρινόν πολίτευμα της Ελλάδος» του Αναστάσιου Πολυζωίδη,
- φιλελληνικές εκδόσεις τυπωμένες στο Παρίσι (1826–1827) για την πολιορκία και την Έξοδο,
- τεκμήρια και εφήμερα του εορτασμού της Εκατονταετηρίδας του 1926 με σημειώσεις του Κωστή Παλαμά και άλλες σπάνιες εκδόσεις για το Μεσολόγγι.
Η έκθεση φιλοξενείται στο ισόγειο της Βιβλιοθήκης του Πανεπιστημίου Κύπρου, δίνοντας τη δυνατότητα στο κοινό να προσεγγίσει σπάνια βιβλία και κειμήλια που συνδέονται με την ιστορική μνήμη της Εξόδου. Ανάμεσά τους, με ευγενική προσωρινή παραχώρηση του Βυζαντινού Μουσείου και της Πινακοθήκης του Ιδρύματος Αρχιεπισκόπου Μακαρίου Γ’, θα εκτεθεί ο «μύλος του Πασαπόρτη», το μοναδικό κειμήλιο Κύπριου αγωνιστή που έχει σωθεί στις μέρες μας και ανήκε, κατά την παράδοση, στον επιζώντα της Εξόδου λαι επιστρέψαντα μεταπελευθερωτικά στη γενέτειρά του, αγωνιστή Γιαννή Πασαπόρτη από την Κοίλη της Πάφου.
Η πρόσκληση της εκδήλωσης, εδώ:

Και το πρόγραμμα, εδώ:

Λευκωσία, Πανεπιστήμιο Κύπρου, Κέντρο Πληροφόρησης «Στέλιος Ιωάννου», Αμφιθέατρο «Φίλιππος Τσιμπόγλου», Τετάρτη 22 Απριλίου, 7μ.μ. Δηλώσεις συμμετοχής έως τις 21 Απριλίου ΕΔΩ. Διάρκεια Έκθεσης: μέχρι 21 Μαΐου (8.30π.μ.- 6μ.μ.).