Ιεροί πόλεμοι στην Ορθοδοξία και η κυπριακή Εκκλησία

Η πρόσφατη ανακήρυξη της αυτοκεφαλίας της ουκρανικής Εκκλησίας με την πανηγυρική τελετή στο Οικουμενικό Πατριαρχείο, πέρα από τις εξελίξεις που πυροδοτεί στο εσωτερικό της Ορθοδοξίας και την υποβόσκουσα διαμάχη Μόσχας – Φαναρίου, είναι ιδανική ευκαιρία για να αντιληφθούν οι αδαείς ή ανιστόρητοι την τεράστια σημασία, ουσιαστικά την αναγκαιότητα, που έχουν διαχρονικά οι «εθνικές εκκλησίες» για […]

Κύπρος, Πρωτοχρονιά 1919

Η χαραυγή του 2019 μας επιτρέπει να αναζητήσουμε τον τρόπο με τον οποίο υποδέχθηκαν το νέο έτος στην Κύπρο πριν από έναν αιώνα, το 1919. Η οριστική λήξη του Μεγάλου πολέμου λίγες βδομάδες προηγουμένως, είχε εκτοξεύσει τη συνήθη αισιοδοξία που γεννιέται με την υποδοχή του νέου έτους. Οι Έλληνες της Κύπρου προσέβλεπαν στο 1919 ως […]

Κυπριακές βιβλιοθήκες: παρελθόν, παρόν και μέλλον

Τα εγκαίνια του εντυπωσιακού κτιρίου της Βιβλιοθήκης του Πανεπιστημίου Κύπρου αποτελούν σημαντικό σταθμό στην ιστορία των κυπριακών βιβλιοθηκών και μεγάλο γεγονός για την πνευματική και πολιτιστική ζωή του τόπου. Τύχη αγαθή, η λειτουργία του νέου κτιρίου της πανεπιστημιακής βιβλιοθήκης στη Λευκωσία, συνέπεσε χρονικά με την επιστροφή και πάλι, ύστερα από την κτιριακή ανακαίνιση, της Δημοτικής […]

Περί «Φακέλου της Κύπρου», 44 χρόνια μετά το 1974

Η κυκλοφορία των πρώτων τεσσάρων τόμων του «Φακέλου Κύπρου», στο διαδίκτυο και την έντυπη μορφή τους, αποτελεί σημαντικό γεγονός για την ιστοριογραφία του σύγχρονου Ελληνισμού. Δίνεται, πλέον, άμεση πρόσβαση σε ένα απρόσιτο μέχρι σήμερα αρχειακό υλικό, που αφορά τις πιο τραγικές «εσωτερικές πτυχές» του Κυπριακού, του κατεξοχήν εθνικού θέματος των τελευταίων δεκαετιών. Το φιλόδοξο εκδοτικό […]

“Πού είναι η Λάπηθος;”

Ένα περιστατικό που συνέβηκε πρόσφατα, μου δίνει την ευκαιρία να αναφερθώ σήμερα σε ένα φαινόμενο που έχω διαπιστώσει εδώ και χρόνια: την μεγάλη άγνοια των Κυπρίων νέων για τη γεωγραφία του τόπου μας. Πριν από λίγες μέρες κλήθηκα να μιλήσω σε μια ομάδα 25 παιδιών Τρίτης Γυμνασίου από μια μεγάλη κωμόπολη της υπαίθρου, στα πλαίσια […]

Με τους πρόσφυγες στο Ζύγι

Τη βδομάδα που μας πέρασε, ομάδα κατοίκων του χωριού Ζύγι εμπόδισε υπαλλήλους του Τμήματος Δημοσίων Έργων, που «επιχείρησαν να προβούν σε εργασίες συντήρησης σε πρώην στρατόπεδο της Εθνικής Φρουράς στην κοινότητα», όπου «η κυβέρνηση προτίθεται να μετατρέψει σε χώρο φιλοξενίας ασυνόδευτων παιδιών πολιτικών προσφύγων στην Κύπρο.» Οι διαμαρτυρόμενοι κάτοικοι «ξεκαθάρισαν ότι σε καμία περίπτωση δεν […]

Τα Οκτωβριανά στην ύπαιθρο: Εξέγερση και καταστολή

Η εξέγερση των «Οκτωβριανών», με κορυφαία στιγμή της λαϊκής έκρηξης τον εμπρησμό του Κυβερνείου στις 21 Οκτωβρίου 1931, άλλαξε τον πολιτικό, εκκλησιαστικό, εκπαιδευτικό  και κοινωνικό χάρτη του νησιού, καθορίζοντας  και την ιστορία των επόμενων δεκαετιών. Το αυθόρμητο λαϊκό ξέσπασμα οργής επεκτάθηκε για λίγες μέρες σε όλη την Κύπρο με σοβαρότερα επεισόδια και νεκρούς, από τα […]

Πολιτική Ιστορία της Κυπριακής Δημοκρατίας μετά το 1974. Συνέδριο στο Πανεπιστήμιο Λευκωσίας, 12-13 Οκτωβρίου 2018

Ένα ενδιαφέρον ιστορικό συνέδριο γίνεται την Παρασκευή και το Σάββατο, 12 και 13 Οκτωβρίου 2018, στο Πανεπιστήμιο Λευκωσίας, στη Λευκωσία, με τίτλο «Πολιτική Ιστορία της Κυπριακής Δημοκρατίας μετά το 1974». Το διοργανώνουν η Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Λευκωσίας και το περιοδικό «Νέα Εστία», σε συνεργασία με το περιοδικό “The Cyprus Review” και το Κυπριακό Κέντρο […]

Από την ιστορία του συνδικαλισμού των εκπαιδευτικών

Με αφορμή την προχθεσινή διήμερη απεργία των εκπαιδευτικών, κορύφωση της κρίσης στην Παιδεία, θα δούμε στο σημερινό μας σημείωμα ορισμένους καίριους σταθμούς της συνδικαλιστικής τους ιστορίας. Σημειώνουμε ότι για τον συνδικαλισμό των Κυπρίων δασκάλων και καθηγητών έχουν εκδοθεί τα σημαντικά έργα των Δημήτρη Φ. Χαραλάμπους (τρεις τόμοι το 2001 και δύο τόμοι το 2015) και […]

Κυπριακοί απόηχοι της σοβιετικής εισβολής στην Πράγα

Μια σημαντική επέτειος του μήνα που μας πέρασε ήταν η συμπλήρωση μισού αιώνα από τη σοβιετική εισβολή στην Τσεχοσλοβακία, στις 20/21 Αυγούστου του 1968. Μια επέμβαση που διέκοψε βίαια την ελπιδοφόρα «Άνοιξη της Πράγας», αποδείχθηκε κομβικής σημασίας για την ιστορία (και την τελική κατάρρευση) των κομμουνιστικών καθεστώτων των χωρών της Ανατολικής Ευρώπης, και προκάλεσε εσωτερικούς […]