Κυπριακές εκδόσεις για τη Μακεδονία, 1904-1908

Μια από τις πιο ενδιαφέρουσες ιστορικές, φιλολογικές και βιβλιογραφικές πτυχές των δεσμών Κύπρου – Μακεδονίας, που απηχούν και το ιδιαίτερο ενδιαφέρον των Ελλήνων Κυπρίων για όσα διαδραματίζονταν στη Μακεδονία στις αρχές του 20ού αιώνα είναι οι σχετικές κυπριακές εκδόσεις. Ένα σχεδόν άγνωστο κεφάλαιο για τη νεότερη κυπριακή γραμματεία, καθώς πρόκειται για δυσεύρετες σήμερα, ολιγοσέλιδες εκδόσεις, […]

Κυπριακές βιβλιοθήκες: παρελθόν, παρόν και μέλλον

Τα εγκαίνια του εντυπωσιακού κτιρίου της Βιβλιοθήκης του Πανεπιστημίου Κύπρου αποτελούν σημαντικό σταθμό στην ιστορία των κυπριακών βιβλιοθηκών και μεγάλο γεγονός για την πνευματική και πολιτιστική ζωή του τόπου. Τύχη αγαθή, η λειτουργία του νέου κτιρίου της πανεπιστημιακής βιβλιοθήκης στη Λευκωσία, συνέπεσε χρονικά με την επιστροφή και πάλι, ύστερα από την κτιριακή ανακαίνιση, της Δημοτικής […]

“Πού είναι η Λάπηθος;”

Ένα περιστατικό που συνέβηκε πρόσφατα, μου δίνει την ευκαιρία να αναφερθώ σήμερα σε ένα φαινόμενο που έχω διαπιστώσει εδώ και χρόνια: την μεγάλη άγνοια των Κυπρίων νέων για τη γεωγραφία του τόπου μας. Πριν από λίγες μέρες κλήθηκα να μιλήσω σε μια ομάδα 25 παιδιών Τρίτης Γυμνασίου από μια μεγάλη κωμόπολη της υπαίθρου, στα πλαίσια […]

Τα Οκτωβριανά στην ύπαιθρο: Εξέγερση και καταστολή

Η εξέγερση των «Οκτωβριανών», με κορυφαία στιγμή της λαϊκής έκρηξης τον εμπρησμό του Κυβερνείου στις 21 Οκτωβρίου 1931, άλλαξε τον πολιτικό, εκκλησιαστικό, εκπαιδευτικό  και κοινωνικό χάρτη του νησιού, καθορίζοντας  και την ιστορία των επόμενων δεκαετιών. Το αυθόρμητο λαϊκό ξέσπασμα οργής επεκτάθηκε για λίγες μέρες σε όλη την Κύπρο με σοβαρότερα επεισόδια και νεκρούς, από τα […]

Μαζικές εκτελέσεις στην Άσσια από τον τουρκικό στρατό (Αύγουστος 1974)

Αναδημοσιεύω σήμερα ένα κείμενο που γράφτηκε από τον Γιάννο Δημητρίου. Ο συντάκτης του είχε το θλιβερό προνόμιο να ζήσει από κοντά τον θάνατο και τη φρίκη των μαζικών εκτελέσεων, στην παιδική του ηλικία, στα έντεκά του χρόνια όταν, μετά την είσοδο των τουρκικών στρατευμάτων, στη δεύτερη φάση της τουρκικής εισβολής, στις 14 Αυγούστου 1974, εγκλωβίστηκε […]

Σκοτώνοντας έναν ζωγράφο: Το μαρτύριο του Μιχαήλ Κκάσιαλου

Επέτειος της δεύτερης φάσης της τουρκικής εισβολής αύριο, 14 Αυγούστου. Πριν από 44 χρόνια, το 1974, τα τουρκικά αεροπλάνα και τεθωρακισμένα ξεχύθηκαν στη Μεσαορία και επέκτειναν τη γραμμή της κατοχής μέχρι την Αμμόχωστο και τη Μόρφου, σκορπίζοντας τον όλεθρο και την καταστροφή. Η «διεθνής κοινότητα» είχε μείνει χάσκουσα στη Γενεύη… Θύμα της βαρβαρότητας των εισβολέων […]

Το κυπριακό ποδοσφαιρικό 1948

Συμπληρώνονται, τις επόμενες μέρες, τα πρώτα 70 χρόνια ζωής της «Ομόνοιας» Λευκωσίας, ενός από τα μεγαλύτερα αθλητικά σωματεία του τόπου. Προηγήθηκαν, τις προηγούμενες βδομάδες, τα αντίστοιχα γενέθλια της «Νέας Σαλαμίνας» Αμμοχώστου και της «Αλκής» Λάρνακας. Η ίδρυση των τριών αθλητικών σωματείων, το 1948, αποτελεί και τη ληξιαρχική πράξη γέννησης της πολιτικοποίησης του κυπριακού ποδοσφαίρου, δια […]

Οι Λαπαθιώτες της Λαπήθου

Η έκρηξη της ελληνικής επανάστασης του 1821, που γιορτάζουμε αύριο, είχε, όπως είναι γνωστό, μεγάλο αντίκτυπο και οδυνηρές συνέπειες στην Κύπρο: από τη μια, ήταν η κύρια αιτία για τις σφαγές της 9ης Ιουλίου 1821 και, από την άλλη, κινητοποίησε δεκάδες Έλληνες Κυπρίους, οι οποίοι κατάφεραν να φτάσουν στην επαναστατημένη Μητρόπολη και να πάρουν μέρος […]

100 χρόνια από τον θάνατο του Ανδρέα Θεμιστοκλέους

Την ερχόμενη βδομάδα συμπληρώνονται εκατό χρόνια από τον θάνατο στη Λεμεσό, στις 13 Μαρτίου 1918, του Ανδρέα Θεμιστοκλέους (1843-1918). Μιας κορυφαίας φυσιογνωμίας της εποχής του, με καθοριστικό ρόλο στην «ενηλικίωση» του εθνικού κινήματος και στη δυναμική διεκδίκηση των πολιτικών αιτημάτων στην Αγγλοκρατία. Ο πατέρας του Ανδρέα, Δημήτριος Θεμιστοκλής (1792-1848), ήταν  σημαντικός λόγιος, με σπουδές στις […]

Η 103 σειρά της ΕΛΔΥΚ

Ένα από τα πιο συγκλονιστικά κεφάλαια της απέλπιδος αντίστασης απέναντι στις τουρκικές δυνάμεις εισβολής, το καλοκαίρι του 1974, ήταν η συμβολή της ΕΛΔΥΚ και των ανδρών της και, κατ’ επέκταση, οι μεγάλες απώλειές της. Η ΕΛΔΥΚ, και ιδιαίτερα οι λόχοι που κράτησαν την αμυντική γραμμή στις φονικές μάχες της δεύτερης φάσης της εισβολής, παρέμειναν συντεταγμένοι […]